Anasayfa » Yurtdışı Eğitim Makaleleri

AMERİKAN ÜNİVERSİTELERİNDE DEĞERLENDİRME SİSTEMİ

Amerika Birleşik Devletleri'nde, her üniversitenin kendine özgü yönetmeliği vardır. Bu yönetmelik akademik programları, sınavları, ders geçmeyi ve mezuniyeti düzenler. Bunun hakkında ayrıntılı bilgi üniversite kataloglarında bulunur. Ancak üniversitelerin büyük çoğunluğunun akademik yönetmelikleri arasında özde büyük bir fark bulunmadığından, bir okuldan diğerine transfer olan öğrenci, normal olarak, fazla bir karışıklık veya güçlükle karşılaşmadan ya da yabancılık çekmeden öğrenimine devam edebilir.

Amerikan üniversitelerinin büyük çoğunluğunda kredi sistemi kullanılır. Buna göre bir dersin kredisi, genel olarak, o dersin haftalık saatine eşittir. Sözgelimi, bir öğrencinin 3 kredilik bir ders alması, o dersi bir dönem boyunca haftada 3 saat alıyor olması demektir. 2 veya 3 saatlik laboratuar çalışması da sınıfta yapılan 1 ders saatine eşit olacak şekilde hesaplanır. Mezun olabilmek için öğrencinin belirli bir kredi miktarını tamamlaması gerekir. Bu hususta yüksek öğrenim programları ve diplomalar ile ilgili bölümde ayrıntılı bilgi verilmiştir.

Tam zamanlı bir lisans öğrencisi (yabancı öğrencilerin tam zamanlı olmaları şarttır)bir akademik dönemde 15 ila 18 kredi yani (bir ders 3 kredi kabul edilirse) beş; nadiren altı ders alınır. Ancak üstün başarılı öğrencilerin daha fazla ders almalarına müsaade edilebilir, Yüksek lisans ve doktorada ise dersler daha fazla hazırlığı ve araştırmayı gerektirdiğinden, bir dönemde alınan kredi miktarı lisansa göre daha azdır. Bir dönemde 9-12 kredi (yani üç veya dört ders) lisansüstü öğrenciler için normaldir.

Bir dersten kredi alabilmek için, doğal olarak, o dersin gerektirdiği bütün ödev, araştırma ve diğer çalışmaları tamamlamak, sene içi ve sene sonu sınavlarında başarılı olmak gerekir. Öğrencilerin kayıt yaptırdıkları bütün derslere ve laboratuar çalışmalarına katılmaları mecburidir. Derslere devamsız öğrenci otomatikman başarısız kabul edilir.

Üniversitelerin hemen tamamında not verme harflerle olur. Buna göre A(pekiyi) = 4; B(iyi) = 3; C(orta) = 2 D(geçer) = 1; F(geçmez) = 0'dır. Asgari geçer not alan D, 100 üzerinden bir değerlendirme yapılırsa, genellikle 60-70 puana karşılık gelir. Herhangi bir dersten F alan öğrenci o dersi tekrarlamak zorundadır. Bazı üniversitelerde daha sağlıklı değerlendirme yapabilmek için notlar AA, BA, BB, CB, CC, DC, DD, FD, FF şeklinde verilir. Bazı dersler içinde geçer ve geçmez olarak yalnızca iki not verilmektedir.

Bir lisans öğrencisinin öğrenimini sürdürebilmesi için, genel akademik not ortalamasının minimum C, yani 4 üzerinden en az 2 olması gerekir. Yüksek lisans ve doktora öğrencilerinin not ortalamasının ise an az B, yani 4 üzerinden 3 olması şarttır. Bu not düzeyini muhafaza edemeyen öğrencilere bir fırsat daha (genellikle bir dönem daha okuma şansı) tanınır. Yine bu düzeyin altında kalırlarsa okul ile ilişkileri kesilir.

Genel akademik not ortalaması (Grade Point Average : G. P. A) şu şekilde hesaplanır: Bir dersin kredisiyle o dersten alınan notun rakam değeri çarpılır. Bu işlem alınan bütün dersler için tekrarlanır. Çıkan sonuçlar toplanır. Elde edilen bu sonuç da alınan toplam kredi miktarına bölündüğünde genel akademik not ortalaması hesaplanmış olur. Örneğin 3 kredilik Ekonomiye Giriş dersinden B almış olun . B' nin rakam değeri 3 olduğuna göre, o ders için 3 X 3 = 9 bulunur. Yine 3 kredilik Türk Tarihine Giriş dersinden A almışsanız, bunun rakam değeri 4 olduğundan 3 X 4 = 12 bulunur. İki dersin toplamı olan 9 + 12 = 21'i toplam 6 krediye böldüğünüzde genel akademik not ortalamanızı 3.50/4.00 olarak çıkarırsınız.

Bazı derslerin değerlendirmesinde curve (çan eğrisi) yöntemi uygulanır. Buna göre o derste en yüksek notu almış olan öğrenciye, notu örneğin 70/100 olsun, A verilir. Diğer öğrencilere de buna ve genel dağılıma uygun notlar verilir. Böylece öğrencilerin notlarının gereksiz yere düşmesi önlenmiş olur. Curve yapılması okulun yönetmeliklerine, daha da çok hocaların takdirine kalmıştır.

Bilinmesi ve dikkat edilmesi gereken önemli bir nokta ise, notun yalnızca sınav sonuçlarıyla belirlenmediğidir. Öğrencinin derse hazırlığı, sınıfta dersle ilgili tartışma ve münazaralara katkısı, hazırladığı ödevler, araştırma raporları, laboratuar çalışmaları, dönem boyunca sık sık yapılan ve quiz adı verilen küçük testler de notun belirlenmesinde büyük rol oynar.

Görüldüğü üzere, Amerika'daki değerlendirme sistemi Türkiye'de yaygın olan sistemden oldukça farklıdır. Bununla beraber, giderek artan sayıda Türk üniversitelerinde, örneğin Bilkent, Boğaziçi, Hacettepe, Koç, Ortadoğu Teknik üniversitelerinde Amerikan sistemine yakın uygulamalar görülmektedir.

Süreyya Ersoy
Fullbright İstanbul Ofis Müdürü

Diğer Makaleler